De Lachende Cavalier

Geschiedenis voor een breed publiek

BLOGBOEK

Genocide in Bosni�-Herzegovina: winnaar KNAW Onderwijsprijs 2013

Posted on June 12, 2013 at 1:55 AM

Jaarlijks reikt de Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen (KNAW) de Onderwijsprijs uit voor de beste VWO profielwerkstukken. Dit jaar vielen op 11 juni twee geschiedeniswerkstukken in de prijzen, over genocide in Bosnië-Herzegovina en embedded Journalism in oorlogsgebieden. In dit deel de auteur van Genocide in Bosnië-Herzegovina aan het woord.
(Het complete artikel inclusief beeldmateriaal is 11 juni 2013 gepubliceerd op Kennislink.nl)

Geerlof de Mooij zit op het Driestar College in Gouda en gaat na de zomervakantie International studies studeren aan de Universiteit Leiden. Zijn profielwerkstuk voor geschiedenis kreeg de titel Genocide in Bosnië-Herzegovina: een sociologische analyse.

Je hebt een heftig onderwerp gekozen voor je profielwerkstuk. Hoe kwam op je op dit idee, inclusief het interview met een overlevende?

“Ik wilde het over de burgeroorlog in Bosnië gaan doen en had al verschillende boeken gelezen tijdens mijn onderzoek, toen ik op de genocide stuitte. Een overlevende, Satko Mujagić, vertelde zijn verhaal en er stond bij dat hij in Leiden woonde. Ik zocht contact met hem via LinkedIn en vroeg of ik hem mocht interviewen. Hij wilde graag meewerken om zijn verhaal zo meer bekendheid te geven.”

Wat trof jou het meest in Satko’s verhaal over zijn periode in kamp Omarska?

“Hij was bereid om mij alles te vertellen over deze moeilijke periode, zonder enig detail, hoe gruwelijk ook, achter te houden. Dat vond ik bijzonder. Voor dat de oorlog begon, kwam Satko net van school af en had hij een relatief goed leven in Bosnië. Serviërs en Bosniërs leefden gemengd in vrede maar ineens was die oorlog er. Zijn eigen vrienden, buren en kennissen keerden zich tegen hem. Hij is ook opgepakt door een vriend van hem en in het kamp gemarteld door bekenden. Dat je leven zo plotseling radicaal kan veranderen, vind ik erg aangrijpend. En angstaanjagend.”

Je noemt de kampen – met de woorden van Satko- de echo’s van de Holocaust. Maar zo staan de kampen of de door jou beschreven genocide niet bekend bij het ‘grote publiek’. Hoe komt dat, denk je?

“De Holocaust is onomstreden en wordt ook door de daders erkent. Dat is niet het geval bij deze genocide en concentratiekampen. De Serviërs erkennen nog steeds niet officieel wat ze de Bosniërs hebben aangedaan en er zijn geen officiële monumenten of herdenkingen. Tijdens de oorlog kwamen de kampen wel in beeld, maar werd de berichtgeving bespeeld.”

“Satko is toen ook op tv geweest. Er werd een buitenlandse ploeg journalisten binnengelaten om het kamp te filmen en hij moest een positief verhaal vertellen. Zo niet, dan werd hij vermoord. Dit was verschrikkelijk voor hem en deze gedwongen leugens wil hij sindsdien rechtzetten.”

“Daarnaast was de Holocaust veel omvangrijker, duurde het langer en heeft het veel meer slachtoffers geëist. Dat kun je niet zomaar onder het tapijt vegen, zoals wel gebeurd is in Bosnië.”

Kun je voorbeelden geven uit je werkstuk van nieuwe vindingen of inzichten, waar de wetenschap verder onderzoek zou kunnen doen?

“Het eerste deel van mijn werkstuk behandelt de sociologische analyse van de genocide in Bosnië. Ik heb voor het eerst, voor zover ik in de literatuur heb kunnen vinden, sociologisch onderzoek gedaan naar dit onderwerp. Dus geen chronologisch onderzoek naar de gebeurtenissen maar onderzoek over hoe en waarom deze genocide plaatsvond. Dit was tot nu toe alleen over de slachting in Srebrenica gedaan.”

“Ik vind dat er meer sociologisch onderzoek gedaan zou moeten worden naar afzonderlijk genocides, om te leren hoe ze plaats hebben kunnen vinden. Hopelijk kunnen we daarmee toekomstige genocides voorkomen.”

Hoe heeft het schrijven van dit werkstuk invloed gehad op jou als persoon?

“Mijn studiekeuze stond al vast, maar dit werkstuk heeft wel mijn keuze bevestigd. En door het interview met Satko is mijn blik op de wereld wel wat veranderd. Het leventje wat ik nu leidt is niets in vergelijking met wat hij heeft meegemaakt. Als je er alleen in boeken over leest, blijft het ver van je bed, maar door de gesprekken met hem kwam het onderwerp echt tot leven.”

Heb je een winnende tip voor het schrijven van een profielwerkstuk voor de leerlingen van volgend jaar?

“Lees voordat je begint de winnende werkstukken van voorafgaande jaren. Daar valt veel van te leren wat betreft structuur en opbouw van het onderzoek. En kies ook vooral een onderwerp dat je leuk vindt!”

Winnaars Onderwijsprijs 2013 KNAW
De KNAW-Onderwijsprijs is een jaarlijkse prijs voor de beste vwo-profielwerkstukken van Nederland. Het doel van de prijs: het stimuleren van de kwaliteit van het Nederlandse onderwijs. De jury van wetenschappers beoordeelt de werkstukken onder andere op creativiteit en gedegen onderzoek. 

Dit jaar hadden 165 scholen 370 werkstukken ingestuurd voor de KNAW-Onderwijsprijs. Uit al deze inzendingen zijn de drie beste werkstukken van elk profiel gekozen.

Uit het juryrapport: ‘Een verbijsterend goed werkstuk, een beoordeling cum laude waardig. De jury heeft diepe bewondering voor de wijze waarop Geerlof de Mooij de achtergronden en gebeurtenissen van een aangrijpend en verschrikkelijk fenomeen als genocide in een opvallend compleet historisch overzicht weet te plaatsen.’

‘Op methodisch uitstekende wijze, gebruikmakend van sophisticated modellen die hij zeer systematisch toepast, weet hij de theorie goed te integreren in de presentatie van het complexe feitenmateriaal. Indrukwekkend is de goede behandeling van de uitgebreide literatuur. Een bijzonder interview completeert dit uitmuntende project.’

De winnaars ontvangen een studiebeurs van 1500 euro voor hun eerste studiejaar.

 


 

Categories: Kennislink, 20e eeuw, Oorlog

Post a Comment

Oops!

Oops, you forgot something.

Oops!

The words you entered did not match the given text. Please try again.

Already a member? Sign In

0 Comments